به گزارش خبرنگار تازه‌های اقتصاد به نقل از الشرق، فاصله پروازی ۱۵ ساعته نیویورک تا سئول، از نظر اقتصادی نیز گویی این دو شهر را در دو جهان متفاوت قرار داده است. داده‌های اقتصادی کره جنوبی نشانه چندانی از نزدیک شدن رونق رشد اقتصادی ناشی از هوش مصنوعی به پایان دوران شتاب خود ندارند.
با این حال، دستاوردهای این رونق به یک اندازه به همه خانوارها نمی‌رسد و سیاست‌گذاران را نیز از ضرورت آماده شدن برای چالش‌های پیشرو بی‌نیاز نمی‌کند. با وجود قدرت کم‌سابقه اقتصاد کره جنوبی، این رشد همچنان به شکل چشمگیری نامتوازن است.
رونق تراشه‌ها، موتور محرک صادرات کره جنوبی
در حال حاضر، نادیده گرفتن شتاب این رونق دشوار است. یکی از شاخص‌های اصلی صادرات کره جنوبی در ماه اکتبر تقریباً دو برابر مدت مشابه سال گذشته افزایش یافت؛ رشدی که عمدتاً با جهش ۲۶۰ درصدی صادرات نیمه‌رساناها و افزایش شش‌برابری صادرات رایانه‌ها همراه بود.
همچنین بر اساس برآوردهای بانک مرکزی، انتظار می‌رود ارزش خرید کالاهای کره جنوبی از سوی بازارهای خارجی در سال جاری از یک تریلیون دلار فراتر رود و این کشور به چهارمین کشوری تبدیل شود که پس از آمریکا، چین و آلمان از این مرز عبور می‌کند.
حتی وون کره جنوبی که همواره یکی از منابع نگرانی اقتصادی این کشور بوده، امسال در برابر دلار به بهترین ارز آسیایی از نظر عملکرد تبدیل شده است.
پیش‌بینی‌ها درباره رشد بیشتر تولید ناخالص داخلی کره جنوبی به‌طور پی‌درپی به‌روزرسانی می‌شوند و این کشور در تازه‌ترین ارزیابی صندوق بین‌المللی پول از اقتصاد جهانی، در زمره اقتصادهای برجسته و مورد توجه قرار گرفته است.
با این حال، شهرت جهانی موسیقی، سینما و غذاهای کره‌ای همواره توجهات را از قدرت اقتصادی این کشور منحرف کرده و صنعت و اقتصاد آن کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند. اگر هوش مصنوعی دستاورد دیگری هم نداشته باشد، دست‌کم توانسته روایتی رقیب ارائه کند که قدرت صنعتی و فناوری کره جنوبی را برجسته می‌سازد.
هوش مصنوعی در آسیا برندگان و بازندگان را مشخص می‌کند
کره جنوبی تنها اقتصادی نیست که از رونق هوش مصنوعی بهره می‌برد. افزایش تقاضا برای تراشه‌های الکترونیکی، موتور رشد اقتصادی تایوان، سنگاپور و مالزی را نیز به حرکت درآورده است؛ در حالی که چین هم از جاه‌طلبی‌های فناورانه قابل توجهی برخوردار است.
سرمایه‌گذاران بیش از گذشته اقتصادهای شرق آسیا را به دو گروه برندگان و بازندگان رونق هوش مصنوعی تقسیم می‌کنند؛ چراکه دیگر صرف برخورداری از قدرت صادراتی برای تضمین برتری اقتصادی کافی نیست.
در این میان، اندونزی و فیلیپین با خطر عقب ماندن از رقابت مواجه‌اند، اما تایلند به لطف جایگاه خود در صنعت الکترونیک احتمالاً می‌تواند، هرچند به‌سختی، بر مشکلات غلبه کند.
آنچه کره جنوبی را از دیگر کشورها متمایز می‌کند، میزبانی از شرکت‌های پیشرو جهانی مانند «اس‌کی هاینیکس» (SK Hynix) و «سامسونگ الکترونیکس» (Samsung Electronics) است؛ شرکت‌هایی که موفقیت آن‌ها به رونق سرمایه‌گذاری‌های داخلی نیز کمک می‌کند.
این موضوع دو مزیت در اختیار کره جنوبی قرار می‌دهد که بسیاری از کشورهای همسایه از آن برخوردار نیستند: بهره‌مندی از رونق هوش مصنوعی و داشتن شرکت‌هایی که توانایی تبدیل این رونق به سرمایه‌گذاری داخلی را دارند.
رونق اقتصاد کره جنوبی به همه نمی‌رسد
با این حال، تصویر اقتصادی کره جنوبی کاملاً مثبت نیست. مصرف خانوارها در سه‌ماهه گذشته کاهش یافت، هرچند تولید ناخالص داخلی با سرعتی بیش از پیش‌بینی‌ها رشد کرد. همچنین اعتماد شرکت‌های صنعتی به‌مراتب بالاتر از سایر بخش‌های اقتصادی است.
از سوی دیگر، بدهی‌های سنگین فشار زیادی بر مصرف‌کنندگان وارد می‌کند. کاهش هیجان در بازار سهام، بهبود نامتوازن بازار کار و افزایش نرخ بیکاری در میان جوانان نیز از دیگر چالش‌های اقتصاد این کشور به شمار می‌روند.
اگرچه شاخص اصلی بورس کره جنوبی، «کوسپی» (KOSPI)، همچنان از ابتدای سال میلادی تاکنون حدود ۳۰ درصد رشد داشته، اما این رقم در مقطعی به ۱۰۰ درصد نیز رسیده بود؛ پیش از آنکه بازار با نوسانات شدید و ناگهانی روزانه مواجه شود.
هیچ رونق اقتصادی‌ای بدون گروهی از ناراضیان که از منافع آن بهره‌مند نمی‌شوند، شکل نمی‌گیرد. حتی اقتصاد آمریکا در دهه ۱۹۹۰ میلادی که بسیاری امروز با حسرت از آن یاد می‌کنند، با جنبه‌های منفی متعددی همراه بود.
در آن دوره، با وجود احیای رشد اقتصادی، بهبود بازار کار پس از رکود ابتدای دهه با تأخیر همراه شد؛ موضوعی که در نهایت برای جورج بوش پدر هزینه سیاسی داشت و به انتخاب نشدن او برای دور دوم ریاست‌جمهوری انجامید.
همچنین دوره گسترش اقتصادی پس از بحران مالی جهانی، طولانی‌ترین دوره رونق اقتصادی در تاریخ آمریکا بود، اما بارها به دلیل ناتوانی در ایجاد فرصت‌های شغلی باکیفیت کافی مورد انتقاد قرار گرفت.
در سال‌های اخیر نیز با وجود رشد کلی اقتصاد آمریکا، نارضایتی بسیاری از شهروندان از شرایط اقتصادی افزایش یافته است؛ به‌طوری که رأی‌دهندگان در انتخابات این هفته به پایان سلطه جمهوری‌خواهان، حزب دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، بر کنگره رأی دادند.
اقتصاد کره جنوبی پس از رونق هوش مصنوعی با چه آینده‌ای روبه‌روست؟
عملکرد چشمگیر اقتصاد کره جنوبی به همان اندازه که تحسین‌برانگیز است، نیازمند بررسی دقیق نیز هست. چه چالش‌های بلندمدتی ممکن است در سایه رونق هوش مصنوعی پنهان مانده باشند؟
نخستین چالش، بحران جمعیتی است که همچنان پابرجاست. نرخ باروری در کره جنوبی همچنان یکی از پایین‌ترین نرخ‌ها در میان کشورهای صنعتی است و حتی از ژاپن نیز کمتر است؛ کشوری که پیامدهای این بحران را هم‌اکنون تجربه می‌کند.
بانک مرکزی ژاپن همین هفته هشدار داد که کاهش جمعیت، حفظ رشد قدرتمند مصرف را در بلندمدت دشوار خواهد کرد. کره جنوبی نیز ممکن است با همین مانع روبه‌رو شود.
چالش بزرگ دیگر می‌تواند از سوی همسایه قدرتمند این کشور، یعنی چین، شکل بگیرد.
بر اساس ارزیابی مؤسسه «کپیتال اکونومیکس» (Capital Economics)، پیشرفت چین در تولید باتری، کشتی و محصولات پتروشیمی، به‌تدریج مزیت‌های رقابتی سنتی کره جنوبی را تضعیف می‌کند.
زمانی که رونق هوش مصنوعی، چه چند ماه دیگر و چه چند سال آینده، فروکش کند، سئول ناچار خواهد شد بار دیگر به صنایعی متکی شود که مزیت رقابتی آن‌ها در حال فرسایش است؛ وضعیتی که به‌طور اجتناب‌ناپذیری به از دست رفتن فرصت‌های شغلی منجر خواهد شد.
کره جنوبی اکنون به‌حق دوران درخشانی را سپری می‌کند، هرچند شانس نیز در این مسیر بی‌تأثیر نبوده است. رونق کنونی این کشور بیش از آنکه به تحولات داخلی وابسته باشد، از تقاضای جهانی تأثیر می‌پذیرد.
البته این موضوع از ارزش دستاوردهای کره جنوبی نمی‌کاهد؛ چراکه این کشور دهه‌ها برای تثبیت جایگاه خود به‌عنوان یک قدرت صادراتی تلاش کرده تا بتواند دقیقاً از چنین فرصت‌هایی بهره ببرد.
با این حال، نباید کسانی را که از این رونق جا مانده‌اند، نادیده گرفت.
رونق کنونی هوش مصنوعی چشمگیر است، اما هرچه نابرابری در توزیع دستاوردهای آن بیشتر شود، پرسش درباره آنچه پس از پایان این دوران رونق رخ خواهد داد، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
چه مدت طول خواهد کشید تا اصطلاح «شوک کره» بر سر زبان‌ها بیفتد؟
نظر شما