به گزارش خبرنگار بین‌الملل تازه‌های اقتصاد؛ افت اخیر سهام تراشه‌سازان نشان می‌دهد که نگاه بازار به موج سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی در حال تغییر است. در سال‌های گذشته، رشد تقاضا برای پردازنده‌های پیشرفته، توسعه مراکز داده و افزایش ظرفیت محاسباتی، از مهم‌ترین عوامل رشد ارزش سهام شرکت‌های فعال در این حوزه بود. اکنون، با گسترش سرمایه‌گذاری‌ها، پرسش اصلی سرمایه‌گذاران این است که آیا درآمد و سود حاصل از این توسعه می‌تواند هزینه‌های سنگین آن را توجیه کند یا خیر.
ساخت مراکز داده، خرید پردازنده‌های پیشرفته، توسعه شبکه‌های ارتباطی و تأمین برق مورد نیاز سامانه‌های هوش مصنوعی، به سرمایه‌گذاری‌های چندساله و بسیار بزرگی نیاز دارد. در چنین شرایطی، اگر درآمد حاصل از این زیرساخت‌ها با سرعت مورد انتظار رشد نکند، بازگشت سرمایه به تأخیر می‌افتد و ارزش‌گذاری بالای شرکت‌های مرتبط با هوش مصنوعی بیشتر در معرض تعدیل قرار می‌گیرد.
افزایش نرخ‌های تأمین مالی؛ چالش تازه برای توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی
افزایش هزینه استقراض، یکی از عوامل مهم تشدید فشار بر شرکت‌های فعال در زنجیره هوش مصنوعی است. این موضوع به‌ویژه برای شرکت‌هایی اهمیت دارد که برای توسعه سریع مراکز داده و ظرفیت پردازشی خود به منابع مالی خارجی و انتشار بدهی متکی هستند.
شرکت کورویو (CoreWeave)، ارائه‌دهنده خدمات رایانش ابری و زیرساخت محاسباتی هوش مصنوعی، در معاملات اخیر با افتی نزدیک به ۱۲ درصد مواجه شد. نگرانی‌ها درباره هزینه بالای تأمین مالی و وضعیت بدهی این شرکت، توجه سرمایه‌گذاران را به ریسک‌های مالی توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی جلب کرده است. افزایش نرخ بهره، هزینه تأمین مالی پروژه‌های جدید را بالا می‌برد و هم‌زمان ارزش فعلی درآمدهایی را که قرار است در سال‌های آینده ایجاد شوند، کاهش می‌دهد. در نتیجه، پروژه‌هایی که در شرایط نرخ بهره پایین توجیه‌پذیر بوده‌اند، ممکن است با افزایش هزینه سرمایه، بازدهی جذابیت کمتری پیدا کنند. این فشار تنها به شرکت‌های زیرساختی محدود نمی‌شود؛ زیرا کاهش تمایل به سرمایه‌گذاری در مراکز داده می‌تواند در ادامه بر تقاضای تراشه، تجهیزات شبکه و سایر محصولات مورد استفاده در زیرساخت‌های هوش مصنوعی نیز اثر بگذارد.
موضع انویدیا؛ تقاضای بلندمدت همچنان پابرجاست
در مقابل نگرانی‌های بازار، جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا، نسبت به آینده هوش مصنوعی خوش‌بین باقی مانده است. وی با تأکید بر ظرفیت تحول‌آفرین این فناوری اعلام کرده که هوش مصنوعی می‌تواند در صنایع و کشورهای مختلف آثار اقتصادی گسترده‌ای ایجاد کند و توسعه آن همچنان در مراحل ابتدایی قرار دارد.
با این حال، بازار سرمایه میان ظرفیت بالقوه یک فناوری و سودی که شرکت‌ها واقعاً از آن کسب می‌کنند، تفاوت قائل است. حتی اگر تقاضای بلندمدت برای هوش مصنوعی همچنان قوی باشد، سرعت تحقق درآمدها، شدت رقابت و هزینه توسعه زیرساخت‌ها تعیین می‌کنند که چه میزان از ارزش‌گذاری فعلی شرکت‌ها قابل دفاع خواهد بود.
رقابت آمریکا و چین؛ نبرد بر سر تراشه، بازار و استقلال فناوری
در کنار عوامل مالی، رقابت آمریکا و چین نیز به یکی از متغیرهای مهم آینده صنعت نیمه‌رسانا تبدیل شده است. آمریکا در طراحی تراشه‌های پیشرفته هوش مصنوعی، پردازنده‌های گرافیکی و بخش‌هایی از نرم‌افزار و تجهیزات تخصصی، جایگاه قدرتمندی دارد. در مقابل، چین با تکیه بر حمایت سیاستی، سرمایه‌گذاری داخلی و توسعه تراشه‌های بومی، در تلاش است وابستگی خود را به فناوری‌های آمریکایی کاهش دهد.
محدودیت‌های صادراتی آمریکا در سال‌های گذشته دسترسی شرکت‌های چینی به برخی تراشه‌های پیشرفته و تجهیزات ساخت نیمه‌رسانا را دشوار کرده است. با این حال، این محدودیت‌ها هم‌زمان انگیزه چین را برای توسعه زنجیره تأمین داخلی افزایش داده‌اند.
بر اساس گزارشی از رویترز، سهم انویدیا از بازار تراشه‌های هوش مصنوعی مراکز داده در چین در نیمه نخست سال جاری به ۳۴ درصد کاهش یافته است؛ در حالی که سهم هواوی به ۲۸ درصد رسیده است. طبق همین گزارش، انویدیا در این دوره ۶۷۸ هزار شتاب‌دهنده هوش مصنوعی به چین عرضه کرده که ۴۴ درصد کمتر از مدت مشابه سال قبل بوده است؛ در مقابل، هواوی ۵۷۲ هزار واحد عرضه کرده است.
این ارقام نشان می‌دهد که رقابت در بازار چین صرفاً به توان طراحی تراشه محدود نیست؛ دسترسی به بازار، محدودیت‌های تجاری، توان تولید داخلی و سازگاری تراشه‌ها با زیرساخت‌های نرم‌افزاری نیز در تعیین سهم شرکت‌ها نقش دارند.
پیامدهای احتمالی برای بازار جهانی تراشه
ترکیب نگرانی‌های مالی و تشدید رقابت فناوری می‌تواند مسیر آینده صنعت نیمه‌رسانا را تحت تأثیر قرار دهد. اگر شرکت‌های بزرگ فناوری سرعت سرمایه‌گذاری خود را کاهش دهند یا بازدهی مورد انتظار آنها محقق نشود، تقاضا برای برخی تراشه‌ها و تجهیزات مرتبط ممکن است با تعدیل مواجه شود. در مقابل، اگر استفاده تجاری از هوش مصنوعی سریع‌تر گسترش یابد و درآمدهای جدید ایجاد کند، افت فعلی سهام می‌تواند بخشی از یک اصلاح قیمتی در بازاری باشد که پیش‌تر انتظارات بالایی را در قیمت‌ها منعکس کرده بود.
همچنین، گسترش توان تولید تراشه در چین می‌تواند در میان‌مدت رقابت قیمتی را در برخی بخش‌ها افزایش دهد؛ به‌ویژه در محصولاتی که تولیدکنندگان چینی در آنها به سطح مناسبی از عملکرد و مقیاس تولید برسند. این روند ممکن است حاشیه سود برخی تولیدکنندگان را تحت فشار قرار دهد، هرچند شدت اثر آن به نوع تراشه، سطح فناوری و محدودیت‌های تجاری بستگی خواهد داشت.
طولانی‌ترین روند نزولی سهام تراشه‌سازان آمریکا از سال ۲۰۰۸، نشانه افزایش حساسیت سرمایه‌گذاران نسبت به ریسک‌های مالی و تجاری صنعت هوش مصنوعی است. در شرایط کنونی، بازار نه‌تنها رشد تقاضا برای تراشه، بلکه توان شرکت‌ها برای تبدیل سرمایه‌گذاری‌های سنگین به درآمد پایدار و سود قابل اتکا را نیز ارزیابی می‌کند.
نظر شما