به گزارش خبرنگار تازه‌های اقتصاد، انوشه رحمانی معاون نظارت بر اجرای استاندارد سازمان ملی استاندارد در همایش توسعه تولید و صادرات گل محمدی و گیاهان دارویی ارگانیک و فرآورده‌های آن، اظهار کرد: سازمان ملی استاندارد به عنوان مالک طرح نشان ارگانیک، درصدد است این نشان علاوه بر عرصه داخلی، در آینده در عرصه بین‌المللی نیز جایگاه خود را پیدا کند.

وی با تأکید بر اهمیت تولید و عرضه محصولات سالم و ارگانیک افزود: همه مردم شایسته دسترسی به محصولات غذایی سالم و ارگانیک هستند و به همین دلیل باید از فعالان اقتصادی، تولیدکنندگان و انجمن‌های فعال در این حوزه که طی سال‌های گذشته برای توسعه تولید ارگانیک تلاش کرده‌اند، حمایت شود.

معاون سازمان ملی استاندارد با اشاره به نقش کشاورزی ارگانیک و گیاهان دارویی ارگانیک در سلامت و تاب‌آوری کشور گفت: امروزه توسعه اقتصادی و امنیت غذایی با مفهوم توسعه پایدار گره خورده است و هر سیاست و اقدامی در این حوزه باید در نهایت به توسعه پایدار منجر شود.

رحمانی ادامه داد: تغییرات اقلیمی، فرسایش خاک، کاهش منابع آب تجدیدپذیر، افزایش بیماری‌های نوظهور و استفاده از سموم و نهاده‌های شیمیایی، شرایط جدیدی را در حوزه تولید و سلامت ایجاد کرده و ضرورت بازنگری در سیاست‌های حکمرانی و توجه بیشتر به سلامت و امنیت غذایی را افزایش داده است.

وی با اشاره به رویکردهای سازمان بین‌المللی استانداردسازی (ISO) در حوزه ارزیابی انطباق اظهار کرد: اعتماد مصرف‌کننده صرفاً با ادعا ایجاد نمی‌شود، بلکه باید بر بستر قانون، شفافیت و نظام‌های ارزیابی انطباق بی‌طرفانه شکل بگیرد.

ضرورت کنترل فرآیند تولید محصولات ارگانیک

معاون سازمان ملی استاندارد تصریح کرد: برای اینکه یک محصول بتواند ادعای ارگانیک بودن داشته باشد، باید الزامات متعددی از جمله سلامت آب و خاک، کنترل مصرف نهاده‌ها و سموم شیمیایی، رعایت حریم‌های ایمنی و قابلیت ردیابی محصول در تمام زنجیره تولید رعایت شود.

رحمانی افزود: هدف از ایجاد نظام گواهی محصولات ارگانیک، ایجاد اطمینان برای مصرف‌کننده است و این اطمینان باید از طریق ارزیابی‌های تخصصی و مستقل ایجاد شود.

وی با اشاره به تصویب نشان ارگانیک در سال ۱۳۹۱ در شورای عالی استاندارد گفت: از ابتدا قرار نبود سازمان ملی استاندارد مستقیماً متولی اجرای فرآیند صدور گواهی باشد، بلکه مقرر شد این فرآیند توسط نهادهای ارزیابی انطباق واجد صلاحیت انجام شود.

رحمانی ادامه داد: در این زنجیره، تولیدکنندگان، آزمایشگاه‌های ذی‌صلاح، نهادهای بازرسی و نهادهای صدور گواهینامه، نقش‌های مشخصی دارند و هر یک باید بر اساس الزامات و استانداردهای مربوط فعالیت کنند.

طرح گواهی محصولات ارگانیک در سال ۱۴۰۴ ابلاغ و بارگذاری شد

معاون سازمان ملی استاندارد با اشاره به طرح گواهی محصولات ارگانیک این سازمان گفت: سند این طرح در سال ۱۴۰۲ تدوین و ارائه شد و در سال ۱۴۰۴ نیز طرح گواهی کردن محصولات ارگانیک در سایت مرکز ملی تأیید صلاحیت ایران قرار گرفت.

وی افزود: بر اساس این طرح، نهادهای صدور گواهینامه می‌توانند با استقرار الزامات استاندارد مربوط به ارزیابی انطباق و رعایت چارچوب‌های تعیین‌شده، از مرکز ملی تأیید صلاحیت ایران تأیید صلاحیت دریافت کنند.

رحمانی گفت: این نهادها پس از دریافت صلاحیت، مسئولیت ارزیابی متقاضیان و اجرای فرآیند صدور گواهینامه محصولات ارگانیک را بر عهده خواهند داشت.

پوشش کل زنجیره غذایی در طرح ارگانیک

وی با بیان اینکه دامنه طرح گواهی محصولات ارگانیک گسترده است، اظهار کرد: این طرح می‌تواند بخش‌های مختلف زنجیره غذایی را پوشش دهد؛ از محصولات گیاهی و فرآوری‌نشده شامل محصولات زراعی و باغی گرفته تا مواد غذایی فرآوری‌شده و بسته‌بندی‌شده، محصولات دامی، زنبورداری و آبزی‌پروری.

معاون سازمان ملی استاندارد همچنین به استانداردهای تدوین‌شده در حوزه محصولات ارگانیک اشاره کرد و گفت: الزامات تولید، فرآوری، بازرسی و برچسب‌گذاری محصولات ارگانیک در این چارچوب مورد توجه قرار گرفته است.

تشریح فرآیند دریافت نشان ارگانیک

رحمانی درباره مراحل دریافت گواهی محصولات ارگانیک توضیح داد: این فرآیند با ارائه درخواست از سوی متقاضی آغاز می‌شود و پس از بررسی درخواست، بازرسی و ارزیابی، بازنگری قرارداد توسط نهاد صدور گواهینامه، نمونه‌برداری و انجام آزمون‌های لازم، در نهایت تصمیم‌گیری درباره صدور گواهی ارگانیک انجام خواهد شد.

وی افزود: برخی محصولات در این فرآیند در دوره «گذار» قرار می‌گیرند؛ به این معنا که تولیدکننده فرآیند تبدیل تولید خود به تولید ارگانیک را آغاز کرده، اما هنوز تمام الزامات لازم برای دریافت نشان ارگانیک را تکمیل نکرده است.

رحمانی تأکید کرد: محصولات در دوره گذار نمی‌توانند ادعای ارگانیک بودن داشته باشند و مشمول نشان ارگانیک نیستند، اما پس از طی دوره و تکمیل الزامات تعیین‌شده، امکان دریافت گواهی و نشان ارگانیک را خواهند داشت.

نظارت بر حفظ انطباق و پایش بازار

معاون سازمان ملی استاندارد در پایان با اشاره به فرآیند نظارت بر محصولات دارای گواهی ارگانیک گفت: پس از صدور گواهی نیز نظارت‌های دوره‌ای، حفظ انطباق و پایش بازار انجام خواهد شد.

وی خاطرنشان کرد: نقش سازمان ملی استاندارد در این نظام، مداخله مستقیم در فرآیند ارزیابی انطباق نیست، بلکه سازمان به عنوان مالک و متولی طرح، چارچوب‌ها، الزامات و ضوابط لازم را تعیین و بر اجرای صحیح نظام مربوط نظارت خواهد کرد.