به گزارش خبرنگار بینالملل تازههای اقتصاد؛ سبک زندگی، تنها یک انتخاب شخصی نیست؛ بلکه بازتابی از الگوهای اقتصادی، اجتماعی و حتی فرهنگی هر جامعه است. در سالهای اخیر، افزایش سن ازدواج و رشد جمعیت مجردها در کنار تغییر نقشهای سنتی خانواده، باعث شده تفاوتهای میان زندگی مجردی و متأهلی بیش از گذشته به چشم بیاید.
همانطور که روزنامه حریت مینویسد، این دو شیوه زیست، نهتنها در الگوی هزینهکرد و پسانداز، بلکه در نوع نگاه به آینده، مسئولیتپذیری مالی و اولویتهای فردی و جمعی تفاوتهای معناداری دارند؛ تفاوتهایی که میتواند بر بازار کار، مصرف، مسکن و حتی سیاستگذاریهای اقتصادی اثرگذار باشد.
زمان، نخستین نشانه تفاوت اقتصادی
مرکز آمار ترکیه (TÜİK) در پیمایش «بررسی استفاده از زمان» نشان میدهد که شیوه مصرف زمان در میان متأهلها و مجردها تفاوتی بنیادین دارد. این تفاوت، تنها به سبک زندگی مربوط نیست؛ بلکه بهطور مستقیم بر نحوه خرجکرد، اولویتهای مصرفی و ساختار هزینه ماهانه اثر میگذارد.
بازتاب این دادهها در خبرگزاری آناتولی نیز نشان میدهد که وضعیت تأهل، به یک متغیر اقتصادی قابلاعتنا تبدیل شده است.
الگوی زمان: چه کسی برای چه چیزی وقت میگذارد؟
دادههای TÜİK تصویر روشنی از تفاوت روزمره میان دو گروه ارائه میدهد:
آموزش
مجردها روزانه ۲ ساعت و ۱ دقیقه را به آموزش اختصاص میدهند، در حالی که این عدد برای متأهلها ۱ دقیقه است.
این شکاف نشان میدهد که مجردها بیشتر در مسیر ارتقای مهارت و سرمایهگذاری بر «سرمایه انسانی» خود قرار دارند.
خانه و مراقبت از خانواده
متأهلها روزانه ۳ ساعت و ۱۲ دقیقه را صرف امور خانه و مراقبت از خانواده میکنند، در حالی که مجردها ۱ ساعت و ۳ دقیقه در این بخش زمان میگذارند.
این اختلاف، نشانهای از بار مراقبتی و هزینههای پنهان خانوادگی است.
سرگرمی و بازی
مجردها ۴۷ دقیقه و متأهلها ۱۳ دقیقه.
این فاصله، به معنای آزادی بیشتر در مصرف فراغتی و در نتیجه، میل بالاتر به هزینههای اختیاری است.
ورزش و فعالیتهای طبیعتمحور
مجردها ۱۸ دقیقه و متأهلها ۹ دقیقه.
این نیز از تفاوت در الگوی فراغت و سبک مصرف حکایت دارد.
اشتغال
متأهلها ۲ ساعت و ۳۵ دقیقه و مجردها ۲ ساعت و ۲۴ دقیقه.
تفاوت کم است، اما نشان میدهد که مسئولیتهای خانگی در متأهلها هنوز سهم بزرگی از روز را میگیرد.
مسکن؛ نقطهای که زندگی مجردی را گران میکند
برآوردهای تطبیقی هزینه زندگی در شهرها حاکیاست که مسکن معمولاً بزرگترین ردیف هزینه در هر دو سبک زندگی است، اما فشار آن برای مجردها بیشتر به چشم میآید. فرد مجرد باید تقریباً همه هزینههای مسکن را بهتنهایی بپردازد که عبارت است از اجاره، شارژ، قبوض انرژی، اینترنت، تعمیرات و لوازم اولیه خانه.
در شهرهای بزرگ، این هزینه بهراحتی میتواند بخش بزرگی از درآمد ماهانه را مصرف کند. به همین دلیل، زندگی مجردی در سطح هزینه سرانه اغلب سنگینتر است.
با این حال، متأهلها از مزیت «صرفهجویی مقیاس» بهره میبرند؛ یعنی برخی هزینههای ثابت میان چند نفر تقسیم میشود. با این حال، همین خانوار معمولاً به فضای بزرگتر، مصرف بیشتر انرژی و نگهداری پیچیدهتر نیاز دارد.
پس اگرچه هزینه سرانه پایینتر میآید، اما هزینه مطلق خانوار میتواند بسیار بالا باشد.
خوراک؛ خرید خرد برای یک نفر، خرید عمده برای خانواده
در سبد خوراک نیز تفاوت میان دو وضعیت روشن است. بررسی ابعاد رفاه، کیفیت زندگی و هزینههای مرتبط نشان میدهد که مجردها معمولاً خریدهای کوچکتر و پراکندهتر انجام میدهند. این الگو باعث میشود از تخفیف خرید عمده کمتر بهره ببرند. از سوی دیگر، اتکا به غذای آماده یا بیرونبر، هزینه را بالا میبرد.
در مقابل، خانوادهها میتوانند خرید برنامهریزیشده و عمده انجام دهند. این شیوه، هزینه سرانه خوراک را پایین میآورد، هرچند رقم کل خرید ماهانه بیشتر است.
آموزش و سرمایه انسانی؛ مزیت خاموش مجردها
مجردها بر اساس دادههای TÜİK بیش از متأهلها برای آموزش زمان میگذارند. این رفتار، از منظر اقتصادی، نوعی سرمایهگذاری بر آینده است. همچنین برآوردهای سازمان جهانی کار درباره مهارتآموزی، کار شایسته و رابطه آموزش با اشتغال حکایت از آن دارد که هزینه آموزش، زبان، مهارتهای دیجیتال و دورههای تخصصی، در ظاهر یک هزینهکرد است، اما در عمل میتواند به افزایش درآمد، ارتقای موقعیت شغلی و انعطاف بیشتر در بازار کار منجر شود.
خانه و خانواده؛ هزینهای که متأهلها بیشتر میپردازند
طبق گزارش بانک جهانی در خصوص هزینههای خانوار و شاخصهای اقتصادی، زمانی که متأهلها ۳ ساعت و ۱۲ دقیقه از روز را به امور خانه و خانواده اختصاص میدهند، این فقط یک عدد نیست؛ نشانهای از هزینهای مستمر، چندلایه و غالباً فزاینده است.
این هزینهها شامل موارد زیر میشود:
- مراقبت از فرزند
- آموزش خانوادگی
- درمان و بهداشت
- خدمات خانگی
- رفتوآمد و مدیریت امور روزانه
فراغت و مصرف اختیاری؛ آزادی بیشتر برای مجردها
از سوی دیگر، مجردها زمان بیشتری برای سرگرمی، بازی، ورزش و فعالیتهای فردی دارند. این الگوی زمانی معمولاً به الگوی مصرفی متفاوتی هم منتهی میشود:
- کافه و رستوران
- سفرهای کوتاه
- خریدهای شخصی
- سرگرمیهای دیجیتال
- تفریحهای خارج از خانه
نکته اینجا است که اگر چه این آزادی، مزیت مهمی است، اما در عمل میتواند مخارج اختیاری را بالا ببرد.
کدام سبک زندگی پرهزینهتر است؟
پاسخ به این پرسش به معیار سنجش بستگی دارد.
اگر معیار «هزینه سرانه» باشد: زندگی مجردی گرانتر است، چون فرد باید هزینههای ثابت را بهتنهایی بپردازد.
اگر معیار «هزینه خانوار و تعهد بلندمدت» باشد: زندگی متأهلی سنگینتر است. چون خانوار با مسئولیتهای مراقبتی، آموزشی و خانگی بیشتری روبهرو است.
اگر معیار «توان سرمایهگذاری فردی» باشد: مجردها معمولاً دست بازتری دارند، چون زمان و منابع بیشتری را به آموزش و مهارت اختصاص میدهند.
اگر معیار «ثبات هزینه از طریق تقسیم مخارج» باشد: متأهلها میتوانند از تقسیم برخی هزینهها سود ببرند، اما این سود همیشه به معنای ارزان بودن زندگی نیست؛ زیرا نیازهای خانوادگی بهمرور بودجه را بزرگتر میکند.
دادههای رسمی نشان میدهد که مجردها و متأهلها در دو منطق اقتصادی متفاوت زندگی میکنند. مجردها بیشتر روی خود سرمایهگذاری میکنند، زمان بیشتری برای آموزش دارند و در عوض هزینه سرانه بالاتری برای مسکن و مصرف روزمره میپردازند. در نقطه مقابل، متأهلها زمان بیشتری را به خانه و خانواده اختصاص میدهند، از مزیت تقسیم برخی هزینهها بهره میبرند، اما در مجموع با تعهدات مالی گستردهتر و هزینههای پنهان بیشتری مواجهاند.
نظر شما